Daar Daar logo

Alex Vizorek : « Zich niet openstellen voor de ander is een gebrek aan intelligentie »

(C) Service presse Woestijnvis

7 novembre 2019

Alex Vizorek : « Zich niet openstellen voor de ander is een gebrek aan intelligentie »

Temps de lecture: 6 minutes
Joyce Azar
Auteur
Traducteur Herman Boel

Hij is de eerste Franstalige artiest die deelneemt aan de bekende kwis ‘De Slimste Mens ter Wereld’, die al meer dan vijftien jaar op de Vlaamse televisie loopt. Humorist, auteur en redacteur Alex Vizorek blijft ons zo verbazen. Hij won eerst het Franstalige Belgische publiek en nadien het Franse publiek voor zich, met name op het radiostation France Inter en via zijn optredens, en staat nu in de schijnwerpers van het noorden van het land. Want onze nationale Vizorek is tweetalig. Hij neemt dan ook in het Nederlands deel aan dit spel waaraan hoofdzakelijk BV’s deelnemen. In een lang interview met DaarDaar vertelt de Fransman door adoptie over hoe erg gehecht hij is aan België en hoe hij het aan politieke verdeeldheid ten prooi gevallen land bekijkt.

Hoe bent u ertoe gekomen deel te nemen aan De Slimste Mens?

Ze hadden twee of drie jaar geleden al eens contact met mij opgenomen. Ze zeiden me toen dat ik goed kon kwissen maar dat mijn Nederlands niet goed genoeg was en dat ik onvoldoende bekend was in Vlaanderen. Maar deze keer vroegen ze me opnieuw en vertelden me dat ze me vaak hadden horen spreken via mijn rubriek op de VRT (‘Coucou de France’, al twee jaar lang elke week op Radio 1, n.v.d.r.). Ik heb onmiddellijk ‘ja’ gezegd! Zodra zoiets zich aandient, een uitgestrekte hand van de andere kant van de taalgrens, dan doe ik mee. Dit was dus een prima gelegenheid.

Waarom ligt u dat zo na aan het hart?

Ik ben een grote belgicist! Mijn grootmoeder is geboren in Pâturages, in de buurt van Bergen, en een andere grootmoeder is geboren in Herentals, niet ver van Antwerpen. Toen ik klein was, liep ik school in het Nederlands, zodat ik niet goed in het Frans kon spellen (lacht). Ik bleef in een school in Lembeek tot het derde jaar van het basisonderwijs. Ik heb dus altijd Nederlands begrepen en hoorde de taal altijd graag. Ik heb het nooit een barbaarse taal gevonden. Ik begrijp overigens veel beter Nederlands dan Engels.

Wat heeft u ertoe gebracht deel te nemen aan De Slimste Mens?

Het is bijna een politieke daad. Ik bedoel het positief, ik ben er niet op uit om Vlaanderen te veroveren. Ik denk dat het oorspronkelijke probleem de idiote scheiding is. Ik begrijp volkomen dat ze zin hebben om een soort Vlaamse natie of Vlaamse cultuur te hebben. Maar die idiote scheiding, namelijk dat de persoon die nabij de grens Nederlandse les geeft een Franstalige is en dat die aan de andere kant een Nederlandstalige is, dat vind ik idioot. Hoe minder je elkaar ziet – zoals de Vlaamse politici dat sinds de eerste federale wetten doen – hoe minder je elkaar graag ziet. Ze zullen de tijd nemen die ervoor nodig is, maar ze komen er wel. En wij zijn domkoppen want omdat we geld nodig hebben, geven we hen in ruil bevoegdheden. Resultaat: we zijn steeds minder geïnteresseerd in wat er bij hen gebeurt. We hebben nochtans het uitzonderlijke geluk in een land met twee culturen te leven. Alle kinderen van twaalf zouden moeten zijn als ik: misschien slecht zijn in spelling maar ten minste twee talen kunnen spreken.

Dat is ingewikkeld want Nederlands is geen verplicht vak in Waalse scholen …

Inderdaad en dat is dom, oerdom! En het zouden Vlamingen moeten zijn die les geven! En omgekeerd.

U bent op dit moment heel erg bekend in Frankrijk. En met uw rubriek op de VRT en uw deelname aan De Slimste Mens begint u stilaan ook een BV te worden. Ligt u dat na aan het hart?

Ik zou dat prachtig vinden … Maar het is niet aan mij om dat te beslissen. Ik was trots dat ik bij de 34 BV’s hoorde die in de krant De Morgen als deelnemers van De Slimste Mens werden vermeld. Ik ben Brusselaar en wil dus best de twee combineren, een bekende Waal en een bekende Vlaming zijn. De combinatie van die talen vertegenwoordigt het Brussels Gewest goed.

Wat betekent Vlaanderen voor u?

Het is het land van mijn grootmoeder. Het is het land, nu ja, eerder het gewest (lacht) waar ik mijn vakanties doorbracht. Voor mij was Luik een verafgelegen plaats. Ik voelde me dus meer verwant met een Leuvenaar of Gentenaar. Ik bracht mijn jeugd door in Oostende. Ik ging er zelfs ‘s winters want mijn ouders hadden er een schoenenwinkel. Ik ging er niet alleen heen om ijsjes te eten. Ik heb er geleefd en praatte met Vlamingen op het strand.

Wat bindt u vandaag nog aan België?

Alles. Mijn familie, mijn herkomst, mijn cultuur … Was het een groot land geweest, Frankrijk-Wallonië-Vlaanderen, dan zou ik me helemaal thuis voelen.

Wat verdeelt volgens u de Vlamingen en Franstaligen tegenwoordig?

Het politieke systeem, zonder enige twijfel. Het feit dat ik als Franstalige niet voor een Vlaming kan stemmen, is gewoon krankzinnig. Iedereen voert campagne aan zijn kant, en vervolgens moet die de andere helft van het land besturen. Dat heb ik nog nergens gezien. Het is geen goede zaak. Ze zouden overal campagne moeten kunnen voeren, zodat ze stemmen kunnen halen, met het risico dat Bart De Wever dat doet in Wallonië … Ik trek me de haren uit het hoofd wanneer Franse politici geen Nederlands spreken.

Wat vindt u van de mensen die zeggen dat België uit twee verschillende landen bestaat?

Ik vind dat stom. Dat past misschien in de historische ontwikkeling en ik ben er bedroefd om, maar het gaat ook tegen het gezond verstand in. Een kind van tien kan gemakkelijk vier talen leren. Kunt u zich inbeelden wat voor een wapen dat hem biedt? Maar we blijven liever dom en keren ons liever op onszelf. En de Walen zijn daar geen uitzondering op. Ik beschuldig de Vlamingen niet, ik beschuldig de politici die dat aan beide zijden aanwakkeren.

Wat verenigt Vlamingen en Franstaligen nog?

Helaas de koninklijke familie … en gelukkig de nationale voetbalploeg (lacht). Ik vind het trouwens geschift dat de voetballers de beste tweetaligen zijn. Dat is fantastisch maar eigenlijk ook heel normaal.

En humor? Is die aan beide zijden van de taalgrens dezelfde?

Daar ben ik niet van overtuigd. Er is een soort absolute humor aan beide zijden. In Vlaanderen lijkt die iets meer op de Engelse humor. Comedy clubs bijvoorbeeld bestaan al veel langer bij hen. Ze hebben een ietwat donkere en gewelddadige humor. In Wallonië gaat het meer om absurde humor, rond personages en met absolute zelfspot. Ik denk dat beide vormen elkaar aanvullen.

Wat zou volgens u de Belgen kunnen verenigen?

Ik ga mezelf niet als voorbeeld nemen, maar ik vind dat we de kerktoren moeten verlaten. We ontmoeten elkaar minder, maar we begrijpen elkaar. De presentator van De Slimste Mens, Erik Van Looy, heeft bijvoorbeeld een film gemaakt waar anderhalf miljoen mensen naar zijn komen kijken. Dat wil zeggen dat één op vier Vlamingen hem heeft gezien. Walen weten niet eens wie hij is, of weten niet hoe de film heet, en zelfs als ze hem zouden willen zien, kunnen ze er nergens voor heen. Het is vandaag dus een echte strijd om aan de andere kant bekend te worden, en de machthebbers geven niet het voorbeeld. Voor mij is dat een gebrek aan intelligentie. En dat ontgoochelt me.

Wat is het grootste cliché dat u al over de Belgen hebt gehoord?

Dat wel elkaar niet begrijpen. Wanneer ik vertelde dat ik ging deelnemen aan een Vlaams televisieprogramma, waren er die me zeiden « maar u haat hen toch, niet? ». Het beeld dat men heeft, is dat van twee bevolkingsgroepen die elkaar haten, terwijl dat helemaal niet het geval is! En er zijn heel wat voorbeelden die dagelijks van het tegendeel getuigen. Het probleem is dat als er morgen een referendum wordt gehouden, de politici zich van het debat meester zullen maken. Er zullen campagnes zijn, en wanneer er campagnes worden gevoerd, is het vaak de dwaasheid die wint.

Hoe kijkt u aan tegen de culturele en mediawereld in Vlaanderen?

Ik heb die een beetje herontdekt dankzij De Slimste Mens. En ik ben er me bewust van geworden dat er een grote kloof gaapt. Toen ik twaalf werd, ben ik gestopt met het volgen van de Vlaamse media en ik betreur dat. Ik denk vaak bij mezelf dat ik meer theaterstukken in het Nederlands zou moeten bijwonen.

Volgt u de Belgische actualiteit nog en op welke manier?

Ik ga vooral naar de websites van de kranten Le Soir, La Libre, La Dernière Heure voor de sport, maar het klopt dat ik de Vlaamse kranten niet raadpleeg. Behalve af en toe DaarDaar. Ik zou het goed vinden mocht de helft van de artikels op La Dernière Heure Nederlandstalig zijn. Maar ik heb dan ook een beetje ongelijk. Ik zou bijvoorbeeld de journaals in het Nederlands moeten bekijken.

Wat is uw mening over de recentste verkiezingen in België?

De N-VA houdt stug vol. Ze volgen hun eigen logica. En we zullen ons pas echt van bewust zijn van wat ze met ons van plan zijn wanneer ze hun logica ons door de strot jagen. Op dit ogenblik stellen ze ons, unitaristen, zichtbaar op ons gemak. Maar we kunnen dan niet tegen de Vlaamse kiezers ingaan…

Bestaat er volgens u een oplossing voor de ingewikkelde federale politieke toestand?

Ik zie er geen, op intelligentie na. En de geschiedenis heeft ons geleerd dat gemeenschappelijke intelligentie niet vaak te zien is wanneer je er een beroep op doet. Tot mijn grote ontreddering zie ik dus geen oplossing.

Hebt u een boodschap voor de Belgen?

Spreek met elkaar over cultuur. Want dat is het probleem. Er bestaan in werkelijkheid heel wat bruggen. Ofwel steken we die niet over en laten we ze vergaan, ofwel maken we er gebruik van.

© DaarDaar ASBL 2017 - Mentions légales - Vie Privée